Berdintasunaren bila aritzea lan gogorra da. Baztango Udalak badu, jada, ibilbide bat egina emakume* eta gizonen* berdintasuna sustatzeko bidean. Denon zeregina denez, udal teknikariekin, ordezkari politikoekin, eta zenbait emakume* talderekin biltzen ari da udala, Elhuyarren bitartekaritza medio.
Atzo, urriaren 14an, emakume* migratuen txanda izan zen. Bi orduz aritu ginen Baztango emakume* migratuen bizi-baldintzen inguruan. Saio gogorra izan zen benetan. Haien bizi-esperientziek neskame eta morroi garaietara eraman gintuzten. Familiak urruti utzi behar izan zituzten, haien senideak zaintzeari ere utziz, sostengu ekonomikoa ziurtatzearen truke. Egoera ekonomiko zailei bakardadea eta tristura gehitzen zaie; herri-mina, maite-mina.
Kultura ezberdina izatea ere, ez da erraza. Euskara ez ezagutzeaz gain, otordu-motak, ordutegiak, elkar-ulertzeko kodeak, eta abar luze bat gehitu behar zaio arrakala kulturalari.
Ezin aipatu gabe utzi jazarpen- eta indarkeria-gaiak. Emakume* izateak etxe ezezagunetan indarkeria matxista pairatzeko arrisku bizia dakar. Baita bizi ere. Bizi eta lan. Eta langile diren heinean, bizi dituzten lan-eskubideen urraketak etengabeak dira.
Kontakizun iluneko adierazpen horietan, ordea, bazen eguzki-izpirik. Emakume* gehienek aipatu zuten Baztango paisaiaren edertasuna, pasioan ibiltzeko bideak, arnasgune eta aberastasun moduan. “Bertako mendi eta zelaiek nire herria gogorarazten didate eta hori oso gustuko dut” zioen haietariko batek.
Baztango II. Emakume* eta Gizonen* Berdintasunerako planean gehitu beharreko erronka mordoa ekarri zuten emakume* hauek. Ea datozen egunotako bileretara zer ekartzen duten hezkuntza, kultura, eta bestelako sektoreetako emakumeek*, bai eta nekazal guneetakoek ere.
Elhuyar Aholkularitza eta Baztango Berdintasun Zerbitzua.
Luzapenari esker, 2026an eta 2027an oraindik burutu gabe dauden ekintzak garatzen segituko da. 2028a berriz, kanpo-ebaluazioa egiteko urtea izanen da; urte horretan eginen da planaren ebaluazio orokorra, berdintasunaren egoeraren diagnosia eguneratuko da, eta Baztango Emazteki* eta Gizonen* Berdintasunerako III. Plana prestatzeko oinarriak landuko dira.
Martxoak 8 Emakumeen Nazioarteko Eguna dela eta, Nafarroako Toki eta Lurralde Entitateek ezinbesteko errealitate bat gogorarazi nahi dugu: gaur egun barneratuta ditugun eta gure eguneroko bizitzaren parte diren eskubide eta askatasun asko mugimendu feministaren borrokei eta historian zehar emakumeen antolamendu kolektiboari esker lortu dira.
Martxoaren 8an Emakumearen Eguna dela eta, Sakanako, Baztango, Bortzirietako, Malerrekako, Larraun aldeko, Leitza aldeko eta Ultzama aldeko berdintasun eta euskara zerbitzuek Emakume* izateko 60 modu izeneko irakurketa-gida kaleratu dute.
